Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Antonio Guterres, Antalya'da düzenlenen COP31'de küresel sıcaklık artışında 1,5 derecelik sınırın aşılmasının artık kaçınılmaz olduğunu dile getirdi. Türkiye'nin şimdiye kadarki en büyük iklim konferanslarından birine ev sahipliği yaptığını belirten Guterres, fosil yakıtlardan uzaklaşılması ve emisyonların hızla azaltılması çağrısında bulundu
Birleşmiş Milletler (BM) Genel Sekreteri Antonio Guterres, Antalya'da düzenlenen BM İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31. Taraflar Konferansı (COP31) kapsamında basın toplantısı düzenledi. Türkiye'ye ev sahipliği ve misafirperverliği için teşekkür eden Guterres, "Türkiye, şimdiye kadarki en büyük COP'lardan birine ve şüphesiz bu yılın en büyük BM konferansına ev sahipliği yapıyor. Dünyanın her köşesinden gelen on binlerce insanın enerjisini, coşkusunu ve kararlılığını hissetmek gerçekten olağanüstü." dedi. COP31'in, çağın en büyük sorunlarıyla mücadele etmek için dünyanın farklı bölgelerinden insanları ve kuruluşları bir araya getirdiğini vurgulayan Guterres, Genel Sekreter olarak katıldığı son COP toplantısında iklim değişikliğiyle mücadeleye ilişkin önemli mesajlar verdi.
Yaklaşık 10 yıllık görev süresi boyunca iklim değişikliği konusunda bilimsel gerçekleri dile getirmeye çalıştığını belirten Guterres, küresel ısınmanın açlığa, göçe, ekonomik kayıplara ve istikrarsızlığa yol açtığını dile getirdi. İklim krizinin ülkelerin kalkınma kazanımlarını ortadan kaldırdığına, borç yükünü artırdığına ve su ile toprak üzerindeki rekabeti şiddetlendirdiğine dikkati çeken Guterres, "Yanan bir gezegende barış inşa edemezsiniz." ifadesini kullandı. Fosil yakıtların iklim krizinin başlıca nedeni olduğunu vurgulayan BM Genel Sekreteri, "Fosil yakıtlardan uzaklaşmadan güvenli bir iklime giden inandırıcı bir yol yok." dedi. Küresel sıcaklık artışının 1,5 derece sınırını aşmasının artık kaçınılmaz olduğunu belirten Guterres, bu aşımın mümkün olduğunca kısa süreli tutulması gerektiğini ifade etti. Bunun için gelecek birkaç yıl boyunca sera gazı emisyonlarının her yıl yaklaşık yüzde 6 azaltılması gerektiğini ifade etti. Mevcut ulusal taahhütlerle yüzyılın sonunda sıcaklık artışının 2,5 derecenin üzerine çıkacağı uyarısında bulunan Guterres, "Bu, felaketin reçetesidir." değerlendirmesini yaptı.
Guterres, fosil yakıtlara bağımlılığın ülkeleri fiyat dalgalanmalarına, jeopolitik krizlere ve ekonomik istikrarsızlığa açık hale getirdiğini belirterek çözümün enerji tedarikçilerini değiştirmek değil, bu bağımlılığı azaltmak olduğunu ifade etti. Temiz enerjinin yaygınlaştırılması, elektrik şebekelerinin geliştirilmesi, enerji depolama kapasitesinin artırılması ve enerji verimliliğinin güçlendirilmesi gerektiğini altını çizdi. Yenilenebilir enerjinin son 10 yılda büyük gelişme gösterdiğine dikkati çeken Guterres, daha temiz ve güvenli bir enerji geleceğinin mümkün olduğunu ancak bunun için siyasi kararlılık ve hızlı adımlar gerektiğini ifade etti.
İklim krizinden en ağır şekilde etkilenen ülkelerin, küresel emisyonlara en az katkıda bulunan ülkeler olduğunu belirten Guterres, gelişmiş ülkelerin iklim finansmanına ilişkin taahhütlerini yerine getirmesi gerektiğini kaydetti. Gelişmekte olan ülkelerin kayıp, zarar ve uyum çalışmalarında daha fazla desteğe ihtiyaç duyduğunu vurgulayan BM Genel Sekreteri, uyum finansmanının üç katına çıkarılmasının bile ihtiyaç duyulan miktarın yüzde 30'undan azını karşılayacağını kaydetti. Antalya'da farklı iklim fonlarının yöneticileriyle görüştüğünü aktaran Guterres, özellikle idari kapasitesi sınırlı ülkelerin mevcut finansman kaynaklarına daha kolay erişebilmesi için çalışmaların artırılmasını istedi.
Bilimsel gerekliliklerle siyasi kararlar arasındaki farkın tehlikeli boyutlara ulaştığını belirten Guterres, COP sürecinin daha hızlı ve somut sonuçlar üretecek şekilde geliştirilmesi gerektiğini kaydetti. Antalya'daki konferansta fosil yakıtlardan uzaklaşma, ormansızlaşmayla mücadele, elektrifikasyonun yaygınlaştırılması, sıfır atık, elektrik şebekelerinin güçlendirilmesi ve erken uyarı sistemleri konusunda önemli girişimlerin gündeme geldiğini ifade etti. Özellikle en fazla sera gazı salımına neden olan ülkelerin emisyonlarını hızla azaltması gerektiğini vurgulayan Guterres, "Fosil yakıt lobisinin orantısız etkisiyle yüzleşmeliyiz. Gezegenimizin geleceği, onun yok edilmesinden kazanç sağlayanların koşullarına göre müzakere edilemez." dedi.
Hiçbir ülkenin iklim değişikliğinin etkilerinden tek başına korunamayacağını belirten Guterres, küresel iş birliğinin önemine dikkati çekti. İklim eyleminin barış, kalkınma, insan hakları ve adaletle doğrudan bağlantılı olduğunu ifade eden BM Genel Sekreteri, erken uyarı sistemlerinden temiz enerji altyapısına kadar birçok alanda uluslararası dayanışmanın güçlendirilmesi gerektiğini dile getirdi. Gelecekte yaşanabilecek iklim felaketlerine karşı ülkelerin hazırlık kapasitesini artıran projelerin sürdürülmesini isteyen Guterres, Antalya'dan dünyaya verdiği mesajı şu sözlerle tamamladı: "Gerçeklerle yüzleşin. Bilimin yolundan gidin. Geleceği seçin. Asla pes etmeyin."
