
HABER MERKEZİ- Sosyal medyada para kazanmak uğruna başvurulan yöntemlere bir yenisi daha eklendi. TikTok'ta açılan canlı yayınlarda bu kez dini değerler üzerinden jeton toplandığı görüldü. Ekrana yerleştirilen Kabe görselinin çevresinde, hediye gönderen kullanıcıların isimlerini taşıyan animasyon karakterleri dolaştırıldı. 'Sanal tavaf' adı verilen yayınlarda jeton miktarına göre farklı dini içerikli efektler sunulması tepki çekti.

JETON GÖNDERENLERE SANAL TAVAF ANİMASYONU
Daha önce halay ve konvoy gibi kurgularla bağış toplayan bazı sosyal medya kullanıcılarının bu kez farklı bir yönteme başvurduğu görüldü. Canlı yayınlarda sanal Kabe görseli oluşturulurken, izleyicilerin gönderdiği jetonlara göre isimleri ekranda gösterildi.

Muhabiri Ceren Meriç'in aktardığı bilgilere göre, 1 ila 4 jeton gönderen kullanıcılara dijital 'zemzem ikramı' efekti sunulurken, daha fazla jeton gönderenlere 'şeytan taşlama' animasyonu ve özel destek mesajları veriliyor. Yayınlarda "Allah kabul etsin" gibi ifadeler de kullanılıyor.
Meriç, kullanıcıların yayında ilk 5 kişi arasına girebilmek için daha fazla jeton göndermeye yöneldiğini, bunun da yayınlarda geçirilen süreyi ve gönderilen jeton miktarını artırdığını ifade etti.

'KARA PARA AKLAMA İHTİMALİ DE VAR'
Muhabiri Ceren Meriç canlı yayında şu bilgileri aktardı:
"Bu yayınlarda oldukça fazla katılımcı da var. Önce sanal bir Kabe kuruluyor. Platformlarda bu yazılımlar satılıyor. Amaç tabi para kazanmak. TikTok'ta olduğu için de jetonla yapılıyor. Yan tarafta isimler gözüküyor, kendi isimlerinin görünür olabilmesi için jeton almaları gerekiyor. Jetonların karşılığı var. Mesela 1-4 jeton alanlar dijital "zemzem ikramı" efekti diyor. Jetonu daha fazla alanlar 'şeytan taşlama' animasyonu ve özel destek mesajları alıyor. Orada da şöyle mesajları görüyoruz; 'Allah kabul etsin" deniyor mesela. Yayına katılan kişiler ilk 5 kişi arasına girmeye çalışıyor. Hem yayında çok fazla kalıyor hem de çok fazla jeton almaya sürüyor. Gül hediyeleri var. Dini duygular kullanılarak TikTok'ta bu örnekleri her geçen gün görebiliyoruz.

Bir tarafta dini değerlerin nasıl oyunlaştırıldığını görüyoruz. Bir tarafta da bir ihtimal daha var, o da kara para aklamanın çeşitli aşamaları. O yazılımı alan kişiler farklı içerikli canlı yayınlar açmaya devam ediyorlar. Kara para aklama işlemi yani, nereden geldiği belli olmayan o paralar yayınlarda aktarılıyor, sonra da hesaplarına aktarılıyor o kişilerin. Yani o para doğal yoldan kazanılan bir para gibi görünebiliyor. Bu ihtimallerde var."

"İSLAM'A GÖRE SANAL BİR İBADET OLMAZ"
Canlı yayınına katılan İlahiyatçı Yazar Lütfü Özşahin, dini değerlerin para kazanma amacıyla kullanılmasına tepki gösterdi.
Özşahin, "İslam'a göre sanal bir ibadet olmaz. İbadetlerde amaç kesinlikle bizzat insanın sözüyle, bedeniyle, ruhuyla katılmasıdır. Sanal bir şekilde ibadet yaptırılarak insanlardan para talep etmek, bu dini sömürü aygıtı olarak kullanmak demektir. Dini araçsallaştırmak demektir" ifadelerini kullandı.
Dinin rant aracı haline getirilmesine karşı çıkılması gerektiğini belirten Özşahin, uygulamaların eğitim amacıyla kullanılmasının farklı değerlendirilebileceğini, ancak para karşılığında ibadet görüntüsü oluşturulmasının dini sömürüye dönüştüğünü kaydetti.
