Asgari ücret ve emekli maaşlarına yapılacak zamlar öncesinde konut, otomobil ve gıda piyasasında fiyat hareketliliği başladı. Yeni yılda daha yüksek bedellerle satış yapmak isteyen bazı ev ve araç sahipleri ilanlarını yayından kaldırırken, haksız fiyat artışına gidenleri 1 milyon 806 bin TL'yi aşan para cezaları bekliyor.
Asgari ücret ve emekli maaşlarına yapılacak artışların gündeme geldiği yıl sonuna yaklaşılırken, zam beklentisi bazı piyasalarda şimdiden fiyatlara yansımaya başladı. Özellikle ikinci el otomobil ve gayrimenkul piyasasında dikkat çeken bir hareketlilik yaşanıyor. Mevcut fiyatlarla satış yapmak istemeyen bazı mülk ve araç sahiplerinin, ilanlarını internet platformlarından kaldırarak yeni yılın ardından daha yüksek bedellerle yeniden yayımlamayı planladığı belirtiliyor.
Benzer bir beklenti gıda sektöründe de kendisini gösteriyor. Üretici ve tedarikçiler enerji, lojistik, ambalaj ve diğer girdi maliyetlerindeki artışları gerekçe gösterirken, perakendeciler de kira, personel ve işletme giderlerindeki yükselişe işaret ediyor. Bu gerekçelerle yeni yılın ilk günlerinden itibaren market, pazar ve çarşı fiyatlarında yeni artışların gündeme gelmesi öngörülüyor.
Haksız zam yapanlara 1,8 milyon tl ceza
Henüz gerçekleşmemiş ücret artışlarını gerekçe göstererek maliyetlerle açıklanamayan fiyat yükselişlerine başvuran işletme ve satıcılar, Ticaret Bakanlığının yaptırımlarıyla karşı karşıya kalabilecek.
Gayrimenkul piyasasında da ilan fiyatlarına yönelik denetimler sıkılaştırılmış durumda. 30 Mayıs 2025'te Taşınmaz Ticareti Hakkında Yönetmelik'te yapılan değişiklikle, haksız fiyat artışlarına ilişkin düzenlemenin kapsamı doğrudan ev sahiplerini de içine alacak şekilde genişletildi.
Buna göre, ekonomik verilerle ve piyasa koşullarıyla uyumlu olmayan, makul bir gerekçeye dayanmayan ilan fiyat artışları yasaklandı. Mevcut ilanını kaldırarak aynı taşınmazı herhangi bir haklı neden olmadan daha yüksek fiyatla yeniden satışa veya kiralamaya sunmak da denetim kapsamına giriyor. Dolayısıyla ilanı silip yeniden yayımlamak, olası yaptırımlardan kurtulmak için yeterli olmuyor.
İlan platformları ve sosyal medya da takipte
Ticaret Bakanlığı, Elektronik İlan Doğrulama Sistemi (EİDS) üzerinden taşınmaz ve taşıt ilanlarına yönelik kimlik ve yetki doğrulamalarını sürdürüyor. Denetimler yalnızca emlak ve otomobil ilan siteleriyle sınırlı kalmıyor; sosyal medya üzerinden verilen ilanlar da mercek altında tutuluyor.
Öte yandan sıfır kilometre otomobillerin güncel tavsiye edilen satış fiyatının üzerinde pazarlanmasını engelleyen uygulamanın süresi 1 Ocak 2027'ye kadar uzatıldı.
9 ayda 724,7 milyon TL ceza kesildi
Ticaret Bakanlığının 2026 yılının ilk 9 ayına ilişkin denetim verileri, fahiş fiyat ve piyasa bozucu uygulamalara karşı yürütülen çalışmaların bilançosunu ortaya koydu.
Bu dönemde otomotiv, emlak, kuyumculuk, stokçuluk ve fahiş fiyat başta olmak üzere çeşitli alanlarda 59 bin 947 gerçek ve tüzel kişi denetlendi. Yapılan incelemeler sonucunda mevzuata aykırı hareket ettiği belirlenen 6 bin 72 kişi ve işletmeye toplam 724,7 milyon TL idari para cezası uygulandı.
