Dünya, dijital güvenlik riski tehdidi altında. Microsoft'un 74 ülkeyi etkileyen kesintisi İngiltere'de sağlık hizmetlerini aksatırken, Apple 99 ülkede casus yazılım uyarısı gönderdi. Alman savunma sanayiinin İHA tedarikçisi Quantum Systems de siber saldırının hedefi oldu.
Avrupa'da enerji santrallerinden marketlere, okullardan havalimanlarına kadar kritik altyapıları hedef alan hibrit saldırılara ilişkin endişeler artarken, dijital dünyada peş peşe yaşanan gelişmeler küresel güvenlik alarmını yeniden gündeme taşıdı. Apple'ın 99 ülkedeki kullanıcılara ticari casus yazılım tehdidine ilişkin bildirim göndermesi, Microsoft'un dünya genelinde kamu kurumlarını ve milyonlarca kullanıcıyı etkileyen hizmet kesintisi ve Alman İHA üreticisi Quantum Systems'in şirket ağına yönelik siber saldırı, farklı alanlarda ortaya çıkan dijital güvenlik risklerini gözler önüne serdi.
MIcrosoft kesintisi Avrupa'yı vurdu
Dün Microsoft'un Outlook başta olmak üzere çeşitli hizmetlerinde yaşanan küresel kesinti, Avrupa'da kamu kurumlarından parlamentolara, belediyelerden sağlık hizmetlerine kadar geniş bir alanı etkiledi. Kesinti, milyonlarca kullanıcının e-posta ve diğer dijital hizmetlere erişimini aksatırken, bazı ülkelerde kamu hizmetlerinin işleyişinde ciddi sorunlara yol açtı. Norveç'te çok sayıda bakanlık, perşembe akşamından itibaren e-posta dahil Microsoft hizmetlerine erişimde sorun yaşadığını bildirdi. Norveç polisi Microsoft Teams üzerinden yapılan görüşmelerde ve toplantılara katılımda aksaklıklarla karşılaşırken, Microsoft Copilot hizmetinde de kesintiler yaşandı. Ülke parlamentosunda ise milletvekillerinin e-posta erişimini kaybettiği bildirildi. Danimarka Parlamentosu da e-posta hizmetlerinde operasyonel sorunlar yaşandığını duyurdu. Ülkedeki 80 ila 90 belediyenin kesintiden etkilendiği belirtilirken, diğer sistemlerin normal şekilde çalışmaya devam ettiği aktarıldı. İngiltere'de ise kesinti Ulusal Sağlık Sistemi (NHS) üzerinde ciddi etki oluşturdu. Bazı kamu kurumları e-posta alamadıklarını duyurarak vatandaşları bilgilendirdi. Yine kesintinin İngiltere'nin kamu sağlık sistemi Ulusal Sağlık Servisi (NHS) üzerinde "ciddi etki" oluşturduğu aktarıldı. Acil çağrıları karşılayan NHS personelinin hasta bilgilerini normal şekilde ilgili birimlere iletemediğini ifade etti. Yetkililer, bu durumun büyük bir iş yükü birikmesine yol açtığını ve kaos riski taşıdığını ifade etti. Microsoft ise kesintinin arkasında kötü niyetli bir siber faaliyet bulunmadığını, altyapıdaki aşırı yüklenmenin hizmetleri aksattığını savundu. Downdetector verilerine göre kesinti 74 ülke ve bölgede kullanıcıları etkiledi.
Apple'dan 99 ülkeye alarm
Amerikan teknoloji şirketi Apple'ın da ticari casus yazılım saldırılarıyla örtüşen faaliyetler tespit etmesinin ardından 99 ülkedeki kullanıcılara tehdit bildirimleri gönderdiği ortaya çıktı. Şirket, Bloomberg News'in sorularına verdiği yanıtta, tespit edilen faaliyetlerin ticari casus yazılım saldırılarıyla bağlantılı olduğunu değerlendirdiğini duyurdu. Tayland'da çok sayıda siyasetçinin de uyarı alması üzerine konu ülke gündemine taşındı. Tayland Dijital Ekonomi ve Toplum Bakanı Chaichanok Chidchob, Apple temsilcileriyle yaptığı görüşmenin ardından bir tehdit bildirimi alınmasının cihazın mutlaka ele geçirildiği anlamına gelmediğini ifade etti. Yetkililer, saldırıların arkasında kimlerin bulunduğunu ve hedeflerin kimler olabileceğini araştırıyor.
Pegasus iddiası
Gelişmelerin ardından bazı siyasetçiler, İsrailli NSO Group tarafından geliştirilen Pegasus casus yazılımının kullanılmış olabileceği ihtimalini gündeme getirdi. Ancak Taylandlı yetkililer, son saldırı girişimlerinin Pegasus ile bağlantılı olduğuna ilişkin şu ana kadar herhangi bir kanıt bulunmadığını duyurdu. Pegasus'un 2022 yılında Tayland'daki demokrasi yanlısı aktivistlere karşı kullanıldığı iddiaları ise tartışmaları yeniden alevlendirdi. Şirket, tehdit bildirimi alan kullanıcılara Kilit Modu'nu etkinleştirmelerini ve güvenlik uzmanlarından destek almalarını tavsiye ediyor.
Alman İHA üreticisine siber saldırı
Almanya merkezli insansız hava aracı üreticisi Quantum Systems'in kurumsal ağına da önceki gün siber saldırı düzenlendiği ve şirketin görev planlama yazılımı Qbase için hazırlanan güncellemeye zararlı yazılım yerleştirildiği bildirildi. Der Spiegel dergisinin güvenlik kaynaklarına dayandırdığı habere göre, kimliği henüz belirlenemeyen saldırganlar Münih merkezli şirketin ağına sızarak güncelleme sunucusunu hedef aldı. Saldırının ardından olası güvenlik risklerini önlemek amacıyla Alman Silahlı Kuvvetlerinin Quantum Systems tarafından üretilen İHA filosunun kullanımını geçici olarak durdurduğu öne sürüldü. Alman savunma sanayii açısından önem taşıyan şirket, Ukrayna'ya da uzun süredir İHA tedarik ediyor. Ukrayna'da üretim tesisleri ve yerel üreticilerle ortak girişimleri bulunan Quantum Systems'in geliştirdiği Qbase yazılımı, Alman Silahlı Kuvvetleri'nin de kullandığı Vector keşif İHA'sının uçuşlarının planlanmasında görev yapıyor. Saldırının arkasında hangi kişi veya grupların bulunduğuna ilişkin henüz kesin bir bilgi paylaşılmazken, olayla ilgili soruşturma sürüyor.
