ABD'de Kongre ara seçimlerinde Michigan'da yarışı kazanan Demokrat aday Abdul el-Sayed, ABD Senatosuna seçilen ilk Müslüman senatör olmayı başardı.
ABD'de seçim sonuçlarının merakla beklendiği eyaletlerden Michigan'da oy sayımı devam ederken yarışı önde tamamlayan Sayed, Detroit kentinde kendisini destekleyen seçmenlere hitap etti.
People dergisinin bildirdiğine göre Sayed, destekçilerine hitaben, "En beklenmedik adaya şans verdiniz, bu yüzden teşekkür ederim, bunların hepsi sizin eseriniz... Beni evlerinize, kiliselerinize, sinagoglarınıza kabul ettiniz" açıklamasını yaptı.
'ONLARIN İMKANSIZ DEDİĞİ ŞEYİ BAŞARDIK'
Michigan eyaletine hizmet etmek üzere ABD Senatosu'na gidecek olmanın kendisi için büyük bir onur ve ayrıcalık olduğunu belirten Sayed, "Michigan, onların (Cumhuriyetçilerin) imkansız dediği şeyi başardık. Kazandık. Birlikte. Şimdi asıl iş başlıyor." değerlendirmesinde bulundu.
Sayed, "Michigan, başardık. Bu eyaletin seçilmiş senatörü olarak karşınızda durmaktan gurur ve onur duyuyorum." diye konuştu.
Seçim kampanyasına destek veren seçmenlere teşekkür eden Sayed, kendisine gösterilen güvene layık olmak için çalışacağını ve Michigan halkının beklentilerini Washington'a taşıyacağını kaydetti.
TRUMP'A YANIT VERDİ
Konuşmasında, seçim kampanyası boyunca Müslüman kimliği üzerinden kendisini hedef alan ABD Başkanı Donald Trump'a seslenen Sayed, "Donald, biliyorum, ismimi söylemekte zorlandın. Bu yüzden JD Vance ocak ayında yemin ettirdikten sonra bana sadece 'Senatör' diyebilirsin." ifadelerini kullandı.
Sayed, kampanyası boyunca kendisine karşı faaliyet yürüttüğünü belirttiği siyasi bağış kuruluşlarını da eleştirerek, ABD'deki İsrail yanlısı lobi kuruluşu Amerikan İsrail Halkla İlişkiler Komitesinin (AIPAC) seçimleri kaybetmesi için 42 milyon dolar harcadığını dile getirdi.
SAYED'DEN FİLİSTİN VURGUSU
Filistinlilerin eşit haklara, barışa ve kendi kaderini tayin hakkına sahip olması gerektiğini vurgulayan Sayed, "Filistinli çocukların atalarının topraklarında, bizim vergilerimizle öldürülmeden büyümesi gerektiğine inanıyorsanız size 'nefret dolu' diyorlar. Eşit haklara, barışa, onura ve kendi kaderini tayin hakkına inanmak nefret değil, sevgidir." dedi.
Sayed, Michigan halkının vergilerinin eyaletteki okullara, sağlık hizmetlerine ve altyapıya harcanmasını istediğini belirterek, bu kaynakların başka ülkelerde "ayrımcı uygulamaları" finanse etmek için kullanılmasına karşı olduklarını ifade etti.
VANCE'E 'HABİBİ' GÖNDERMESİ
Konuşmasında Başkan Yardımcısı JD Vance'e de seslenen Sayed, "JD, habibi (sevgilim) ocakta bana yemin ettirmekle anayasal olarak yükümlü olman gerçeğinde nefis bir ironi var." diye konuştu.
Sayed, seçim sonuçlarına ilişkin bugüne kadar "inşallah" ifadesini kullandığını, ancak artık bunun "elhamdülillah" olarak değiştiğini kaydetti.
Konuşmasının sonunda eşini kürsüye çağırarak ona teşekkür eden Sayed, "Bunu sensiz yapamazdım ve başka kimseyle de yapmak istemezdim." dedi.
Associated Press ajansının resmi olmayan sonuçlarına göre, Sayed'in Cumhuriyetçi rakibi Mike Rogers, eyalet genelinde yüzde 46'da kalırken Sayed oyların yüzde 52'sini alarak ABD tarihinde Senatoya seçilen ilk Müslüman olarak kayıtlara geçti.
Sonuçların resmi olarak kesinleşmesiyle Sayed, 3 Ocak 2027'de yemin ederek Kongredeki görevine başlayacak.
ABDUL EL-SAYED KİMDİR
Gazze'de soykırım işlemekle suçladığı İsrail'e ülkesinin maddi yardımlarının kesilmesi ve Filistin'e destek söylemleriyle öne çıkan Sayed, Michigan'da sağlık sektöründe yöneticilik tecrübesiyle ve eyalet ile ülke genelinde sağlık ve göçmenlik reformu çıkışlarıyla da öne çıktı.
Sayed'in Trump ve Cumhuriyetçilerin Müslüman kimliğini hedef alması, hakkında ortaya atılan çeşitli iddialar ve İsrail lobisinin rakip adaya bağışlarına rağmen seçimi kazanması, ABD siyasetinde Müslüman kimliğinin öne çıkmasına da neden oldu.
MISIR'DAN GÖÇEN BİR AİLENİN ÇOÇUĞU
Asıl ismi Abdulrahman Muhammed el-Sayed olan 42 yaşındaki siyasetçi, Michigan'da doğup büyüdü ve Mısırlı göçmen babası Muhammed el-Sayed ve ailesi 1800'lerden itibaren eyalette yaşayan üvey annesi Jacqueline Johnson tarafından büyütüldü. Babası Muhammed ve Mısırlı göçmen annesi Fatten Elkomy, Sayed 3 yaşındayken ayrıldı. Sayed'in biyolojik annesine ilişkin iddialarsa siyasi kariyerinde karşısına çıktı.
Sayed, The New York Times (NYT) gazetesine verdiği bir röportajında, babasının 1978'de Amerika'ya geldiğini, Wayne State Üniversitesinde otomotiv mühendisliği okuduğunu, tıp eğitimi alan annesinin ise birkaç yıl sonra ABD'ye geldiğini ancak aralarındaki ciddi görüş ayrılıkları nedeniyle boşanmalarının ardından yeni evlilikler yaptıklarını kaydetti.
"İslam geleneğinde" en çok sevilen isimlerin Muhammed, Abdullah ve Abdulrahman olduğunu belirten Sayed, ismindeki Abdulrahman'ın günlük kullanımda telaffuzu kolaylaştırılarak Abdul olarak kısaltılmasının anaokulu yıllarına uzandığını kaydetti.
Sayed bu süreci, "O yaz (ABD'li şarkıcı) Paula Abdul 'Straight Up' ile listelerin zirvesindeydi, (ABD'li basketbolcu) Kerim Abdul Cabbar da tam o sıralarda emekli olmuştu. Böylece ben de Abdul oldum." dedi.
SİYASETE UZANAN BİR KARİYER
Michigan Üniversitesinde biyoloji ve siyaset bilimi eğitimi alan Sayed, Columbia Üniversitesinden tıp doktorluğu derecesi ve Oxford Üniversitesinden halk sağlığı alanında ikinci bir doktora derecesi de aldı. Sayed, anne ve babası Hindistan'dan göç eden psikiyatrist Dr. Sarah Jukaku ile 2006'da evlendi. Sayed, Michigan Senatosu kampanya sitesinde yer alan bilgilere göre, iflasın ardından Detroit Sağlık İdaresinin başına geçerek burayı yeniden yapılandırdı. ABC News'in haberine göre Sayed'in 2015'te göreve gelerek 2 yıl boyunca yürüttüğü bu görev, ona henüz 30 yaşındayken ABD'nin büyük bir şehrinin sağlık birimini yöneten en genç kişi ünvanını kazandırdı.
Senato seçimlerine kadar giden siyasi hayatının başlangıcı olan 2018'deki eyalet valiliği yarışında "Michigan Public" adlı internet sitesine röportaj veren Sayed, o dönemde Detroit'te su kesintileri ve Flint kentinde sudan zehirlenme gibi sorunlara yol açan tutumları sorgulamasının aday olmasında etkili olduğunu dile getirdi. Sayed, 2018'de Michigan valiliği ön seçimlerini kaybetmesine rağmen siyasetten kopmadı ve 2020'de eski ABD Başkanı Joe Biden'ın Sağlık Hizmetleri Çalışma Grubu'nda bulundu.
Michigan Senatörü'nün sonraki görevi ise 2022-2025 yıllarında 1,8 milyon kişiye hizmet eden Wayne County'nin Sağlık, İnsan ve Gazi Hizmetleri İdaresini yeniden yapılandırmak oldu. Amerikan Halk Sağlığı Birliğinin internet sitesinde yer alan bilgilere göre Sayed, Wayne County'deki görevi boyunca vatandaşların 700 milyon dolarlık tıbbi borcunun silinmesi, hava kalitesi izleme sistemi kurulması ve çocuklara ücretsiz gözlük sağlanması gibi çalışmalara liderlik yaptı.
"Herkes İçin (Medicare) Sağlık Sigortası: Bir Vatandaşın Rehberi" başlıklı kitap dahil 3 kitap kaleme alan Sayed, "America Dissected" adlı podcastta sunuculuk, CNN'de yorumculuk yaptı ve 100'den fazla hakemli yayınına yaklaşık 4 bin atıf aldı.
SAYED'İN VAATLERİ
"Para siyasetten çıksın, cebinize girsin, herkes için sağlık sigortası (Medicare)" sloganıyla hareket eden Sayed'in kampanyasında, "ABD'de hayatın bu kadar zor olmaması gerektiğine inandığı" için Senatoya aday olduğu belirtilirken, "Doktor olmak için okudu ancak insanları hasta eden şeyin bozuk siyasetimiz olduğunu fark etti." denildi.
ABD Yüksek Mahkemesinde görev sürelerine sınır getirilmesi gibi çeşitli reformları destekleyen Sayed, göç politikasının "adil bir sistemle" değiştirilmesini, ülke içinde tartışmalara yol açan ABD Göçmenlik ve Gümrük Muhafaza Dairesinin (ICE) kaldırılmasını ve bu yapıya ait fonların vatandaşlığa dair hukuki süreçlerde kullanılmasını savundu. Sayed, sağlık sigortası programı Medicare'in gerekli tüm sağlık hizmetlerini kapsayacak şekilde genişletilmesi ve tüm vatandaşlara ulaştırılması için mücadele edeceğini vurgularken ABD'lilerin 225 milyar doların üzerinde sağlık borcu olduğuna işaret ederek, söz konusu borcun da kaldırılması gerektiğini dile getirdi.
"Herkes için işleyen ekonomi, sağlık sistemi, uygun fiyatlı konut, temiz hava ve su" söylemini savunan Sayed'in kampanyasında, "Elon Musk'ın, Donald Trump'ın ya da onların milyarder arkadaşları değil, vatandaşlar için işleyen bir hükümet kurmak için mücadele edeceği" ifadeleri vurgulandı.
'KAPİTALİZMİN DÜZENLENMESİ GEREKTİĞİNE İNANIYORUM'
Sayed, CNN'e verdiği bir röportajda da sosyalist olup olmadığına ilişkin, "Ben sosyalist biri değilim. Kapitalizme inanıyorum. Sadece kapitalizmin düzenlenmesi gerektiğine inanıyorum." değerlendirmesinde bulundu.
ABD medyasında, 42 yaşındaki Demokrat ismin Senato yarışındaki söylem ve tavrına ilişkin kimi zaman ABD başkan adayı gibi konuştuğu benzetmesi yapılırken, NBC News kanalının verdiği bir röportajda Sayed'e, ABD’nin Müslüman bir başkan için hazır olup olmadığı soruldu.
Michigan'ın Müslüman bir senatör seçmeye hazır olduğunu belirten Sayed, sorunun tekrarlanması üzerine, "Asla başkanlığa aday olma niyetim yok." ifadesini kullandı.
AIPAC'İN SAYED'E KARŞI SAVAŞI
ABD'li Senatör Bernie Sanders ve Demokrat Temsilciler Meclisi Üyesi Alexandria Ocasio-Cortez gibi isimlerin desteğini alan Sayed'e karşı İsrail yanlısı lobi grubu Amerikan-İsrail Kamu İşleri Komitesinin (AIPAC) de yoğun bağış yapması dikkati çekti. Sanders, AIPAC'ın Sayed'e karşı 9 milyon dolar para harcadığını belirtirken, CBS News kanalının haberine göre AIPAC ve ona bağlı gruplar, ön seçimde Sayed'in mağlup ettiği Stevens'ı desteklemek için yaklaşık 30 milyon dolar harcadı. Bu rakam, söz konusu grupların tek bir seçim yarışına yaptıkları şimdiye kadarki en büyük harcama olarak kayıtlara geçti.
Sayed, İsrail yönetiminin Gazze'de soykırım yaptığına ve bu ülkeye silah ambargosu uygulanması gerektiğine işaret ederken, ABD'nin vergi gelirlerinin başka ülkelerin silah alımını finanse etmek yerine ülke içindeki ihtiyaçlar için kullanılması gerektiğini savundu. Müslüman Senatör'ün ilk olarak partisinin ön seçimlerinde ve ardından ara seçimlerde yarışı kazanması, kendisine karşı milyonlarca dolar harcayan AIPAC için de önemli bir kayıp oldu.
Öte yandan Sayed, The New York Times gazetesine verdiği röportajında, "Michigan'daki Yahudilerin, bazı yorumları nedeniyle endişeli olduklarını söylediklerine" dair bir soru üzerine, "Yahudi güvenliğine bağlılığım, kendi kızlarımın güvenliğine olan bağlılığımla aynıdır." yanıtını vererek, İsrail ve Yahudi halkı arasında ayrım yaptığını ortaya koydu.
