Londra’da İstanbul’un 1600 yılı
South Kensington’daki (Londra) Victoria and Albert Museum’a girer girmez duvarı kaplayan Boğaz görüntüsüyle karşılaşıyorum. Günbatımı, suyun üzerinde bir tekne ve görüntünün ortasında serginin adı var: ‘Constantinople to Istanbul: One City, Two Empires’ yani Konstantinopolis’ten İstanbul’a: Bir Şehir, İki İmparatorluk. Çok tanıdık bir manzarayla başlayan
yolculuk birazdan 1.600 yıl geriye gidecek.
Londra’da İstanbul’un 1600 yılı - Detaylı Analiz
Koç Holding işbirliğiyle hazırlanan sergi Konstantinopolis’in 330 yılında Roma İmparatorluğu’nun yeni başkenti oluşundan son Osmanlı sultanının şehirden ayrıldığı 1922’ye uzanıyor. Kronolojik ilerlese de kuru bir tarih anlatısına dönüşmüyor çünkü şehrin iki imparatorluk boyunca nasıl değiştiğini, geçmişinden neleri koruduğunu eserler üzerinden izliyoruz.
İlk salonlarda henüz İstanbul değil, Konstantinopolis var. Hipodrom, surlar, su yolları ve saraylar üzerinden ‘Yeni Roma’nın nasıl kurulduğunu görüyoruz. Bir vitrinde 4’üncü yüzyıldan kalma, Hipodrom’la ilişkilendirilen bronz bir kaz duruyor; ardından fildişleri, küçük mozaikler, altın takılar ve kutsal objeler geliyor. Büyük imparatorluk hikâyesinin böylesine
küçük nesneler üzerinden anlatılması serginin en güçlü yanlarından biri.
Zamansız ve ölümsüz
Koç Holding Yönetim Kurulu Başkanı Ömer Koç sergi kataloğunun önsözünde İstanbul’un farklı bir zamansızlığı olduğunu hatırlatıyor; 16’ncı yüzyılda kenti anlatan Fransız hümanist Pierre Gilles’nin Konstantinopolis’e ‘bir tür ölümsüzlük’ atfettiğini aktarıyor. Salonlarda ilerledikçe bunun nedeni anlaşılıyor: Şehir sürekli değişiyor ama geçmiş,
bütünüyle ortadan kalkmıyor.